Kí ló dé tí ẹ̀jẹ̀ kò fi yapa nínú centrifuge kan

Kí ló dé tí ẹ̀jẹ̀ kò fi ya ara rẹ̀ sọ́tọ̀ nínú centrifuge kan?

Ifihan:

Ẹ̀jẹ̀ jẹ́ ẹ̀yà pàtàkì nínú ara ènìyàn, ó ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ọ̀nà ìgbẹ̀mí tí ó ń gbé atẹ́gùn, oúnjẹ àti hómónì káàkiri gbogbo ètò wa. Ó ní onírúurú ẹ̀yà ara, títí bí àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ pupa, àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ funfun, àwọn platelets, àti plasma. Nígbà tí a bá ń ṣe àyẹ̀wò ìṣègùn tàbí tí a bá nílò ìfàjẹ̀sínilára, ó ṣe pàtàkì láti ya àwọn ẹ̀yà ara wọ̀nyí sọ́tọ̀ fún àwọn ète ìwádìí tàbí ìtọ́jú. Centrifugation jẹ́ ọ̀nà tí a sábà máa ń lò láti ṣe àṣeyọrí ìyàsọ́tọ̀ yìí lọ́nà tí ó dára. Síbẹ̀síbẹ̀, ǹjẹ́ o ti ṣe kàyéfì rí ìdí tí ẹ̀jẹ̀ kò fi ya sọ́tọ̀ nínú centrifuge? Nínú àpilẹ̀kọ yìí, a ó ṣe àwárí àwọn ohun tí ó ń ṣe àfikún sí ìṣẹ̀lẹ̀ ìyanu yìí àti àwọn ìlànà ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì tí ó wà ní ìpìlẹ̀ rẹ̀.

Àwọn Ẹ̀yà Ẹ̀jẹ̀ àti Àwọn Ànímọ́ Wọn

Kí a tó bẹ̀rẹ̀ sí í wo ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì tó wà lẹ́yìn ìyàsọ́tọ̀ ẹ̀jẹ̀, ó ṣe pàtàkì láti mọ bí wọ́n ṣe ń pín ẹ̀jẹ̀ àti àwọn ànímọ́ rẹ̀.

1.1 – Àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ pupa (àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀):

Àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ pupa ni àwọn sẹ́ẹ̀lì tó pọ̀ jùlọ nínú ẹ̀jẹ̀ wa. Wọ́n máa ń gbé atẹ́gùn láti ẹ̀dọ̀fóró sí àwọn àsopọ̀ ara, wọ́n sì máa ń gbé atẹ́gùn carbon dioxide padà sí ẹ̀dọ̀fóró kí wọ́n lè yọ wọ́n kúrò. Àwọn sẹ́ẹ̀lì wọ̀nyí ní hemoglobin, èròjà amuaradagba tó máa ń so atẹ́gùn pọ̀, tó sì máa ń fún wọn ní àwọ̀ pupa.

1.2 – Àwọn Sẹ́ẹ̀lì Ẹ̀jẹ̀ Funfun (Àwọn sẹ́ẹ̀lì Leukocytes):

Àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ funfun ń kó ipa pàtàkì nínú ètò ààbò ara wa, wọ́n ń dáàbò bo ara wa lọ́wọ́ àkóràn àti àrùn. Oríṣiríṣi sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ funfun ló wà, ọ̀kọ̀ọ̀kan wọn sì ń ṣe àkànṣe lórí àwọn ọ̀nà ààbò pàtó kan. Láìdàbí àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ pupa, wọ́n ní nucleus àti àìní hemoglobin.

1.3 – Àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ (Thrombocyte):

Àwọn platelets ló ń fa ìdì ẹ̀jẹ̀, wọ́n sì ń kó ipa pàtàkì nínú ìwòsàn ọgbẹ́. Wọ́n jẹ́ àwọn ègé sẹ́ẹ̀lì kéékèèké tí ń yíká nínú ẹ̀jẹ̀, tí wọn kì í ṣiṣẹ́ mọ́ títí tí ẹ̀jẹ̀ yóò fi bàjẹ́. Nígbà tí wọ́n bá ti ṣiṣẹ́ tán, platelets máa ń para pọ̀ láti di ìdì ẹ̀jẹ̀, èyí tí yóò sì dènà ìṣàn ẹ̀jẹ̀ púpọ̀ jù.

1.4 – Plasma:

Plasma jẹ́ èròjà omi nínú ẹ̀jẹ̀, ó jẹ́ nǹkan bí 55% gbogbo ìwọ̀n rẹ̀. Omi ni ó ní nínú rẹ̀, ṣùgbọ́n ó tún ní electrolytes, protein plasma (bíi albumin àti globulin), homonu, enzymes, àti àwọn ohun ìdọ̀tí. Ó ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ohun èlò fún gbígbé àwọn èròjà oúnjẹ, homonu, àti àwọn ohun èlò ìdọ̀tí.

Ìlànà ti centrifugation

Ìwọ̀n ìfàmọ́ra jẹ́ ọ̀nà kan tí ó ń lo agbára ìfàmọ́ra láti ya àwọn èròjà tí wọ́n ní onírúurú ìwọ̀n nínú àpẹẹrẹ kan sọ́tọ̀.

2.1 – Apẹrẹ Centrifuge:

Àwọn centrifuges ní rotor kan, tí ó gbé àwọn tub tí ó ní àpẹẹrẹ náà, àti mọ́tò kan tí ó ń yí rotor náà ní iyàrá gíga. Rotor tí ń yípo náà ń mú agbára centrifugal jáde, tí ó ń tì àwọn ẹ̀yà tí ó wúwo jùlọ nínú àpẹẹrẹ náà sí àwọn ògiri òde ti àwọn tub náà.

2.2 – Agbára Afẹ́fẹ́:

Agbára centrifugal jẹ́ agbára tí ó hàn gbangba tí àwọn ohun kan ń ní ìrírí rẹ̀ nígbà tí wọ́n bá ń yípo. A darí rẹ̀ sí àárín ìyípo, ó sì dọ́gba pẹ̀lú ìwọ̀n ohun náà àti ìpele iyàrá rẹ̀. Nínú centrifuge, agbára yìí ń darí ìpínyà àwọn ẹ̀yà ara ẹ̀jẹ̀.

Ipa ti iwuwo ninu Iyapa Ẹjẹ

3.1 – Ìwọ̀n Ìwọ̀n Àwọn Ẹ̀yà Ẹ̀jẹ̀ Tó Ní Ìbáramu:

Apá pàtàkì ti ìyàsọ́tọ̀ ẹ̀jẹ̀ nínú centrifuge ni pé àwọn èròjà náà kò ya sí àwọn ìpele tó yàtọ̀ síra. Dípò bẹ́ẹ̀, wọ́n ń ṣẹ̀dá ìpele ìpele tó ní ìpele tó dá lórí bí wọ́n ṣe pọ̀ tó. Àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ pupa, tí ó jẹ́ èyí tó wúwo jùlọ, ń rọ́ sí ìsàlẹ̀, lẹ́yìn náà ni àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ funfun àti platelets ń tẹ̀lé e. Plasma dúró sí òkè nítorí pé ó jẹ́ èròjà tó kéré jùlọ.

3.2 – Aṣọ Buffy:

Apá àárín, tí ó wà láàárín àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ pupa ní ìsàlẹ̀ àti plasma ní òkè, ni a mọ̀ sí aṣọ ìbora. Ó ní àdàpọ̀ àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ funfun àti platelets. Láìka ìwọ̀n wọn sí kékeré sí àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ pupa, wọn kò pín káàkiri plasma náà ní ìbámu pẹ̀lú ìfọwọ́sowọ́pọ̀ àwọn agbára.

Àwọn Okùnfà Ìpínyà Ẹ̀jẹ̀

4.1 – Iyara ati Akoko Centrifuge:

Iyára tí rotor náà ń yí àti àkókò tí centrifugation yóò fi yí àwọn ẹ̀yà ara ẹ̀jẹ̀ papọ̀ ló ń kó ipa pàtàkì nínú pípín àwọn ẹ̀yà ara ẹ̀jẹ̀. Iyára gíga àti àkókò gígùn yóò mú kí ìyàtọ̀ tó dára jù wà, nítorí pé agbára centrifugal náà ń ṣiṣẹ́ fún ìgbà pípẹ́.

4.2 – Apẹrẹ Ọpọn Irin:

Apẹẹrẹ tube naa tun ni ipa lori pipin ẹjẹ. Awọn tube pataki pẹlu awọn alabọde gradient tabi awọn ifibọ jeli le ṣe iranlọwọ ni ṣiṣe iyọkuro ti o han gbangba diẹ sii, dinku dida awọ didan ati ṣiṣe awọn iyato kedere laarin awọn fẹlẹfẹlẹ oriṣiriṣi.

Viscoelasticity ati awọn ifosiwewe miiran ti o ṣiṣẹ

5.1 – Ìfarahàn ẹ̀jẹ̀:

Ẹ̀jẹ̀ ní àwọn ànímọ́ viscoelastic, èyí tí ó túmọ̀ sí wípé ó ní àwọn ànímọ́ omi àti ohun líle. Ohun ìní yìí ní ipa lórí ìṣípò àwọn èròjà nígbà tí a bá ń sán ààrin, èyí tí ó ń yọrí sí ìṣẹ̀dá àwọ̀ tí ó ní ìfọ́ àti ìyàsọ́tọ̀ tí kò yàtọ̀ síra.

5.2 – Ìfàsẹ́yìn Sẹ́ńtífùfù:

Ọ̀nà tí centrifuge náà gbà ń dínkù lẹ́yìn ìyípo náà tún lè ní ipa lórí ìyàsọ́tọ̀ ẹ̀jẹ̀. Ìyípadà kíákíá lè ba ìpínyà àwọn èròjà náà jẹ́, nígbà tí ìyípadà díẹ̀díẹ̀ ń mú kí ìyàsọ́tọ̀ náà túbọ̀ wà ní ìpele tó péye.

Ìparí:

Ní ìparí, ìyàsọ́tọ̀ ẹ̀jẹ̀ nínú centrifuge jẹ́ ìṣẹ̀lẹ̀ dídíjú tí ó ní ipa lórí ìwúwo, ìtóbi, àti ìwà viscoelastic ti àwọn ẹ̀yà ara rẹ̀. Ìpínyà tó yanilẹ́nu yìí gba ààyè fún ìyàsọ́tọ̀ tó munadoko, tí ó ń mú kí àyẹ̀wò àyẹ̀wò àti ìtọ́jú ìṣègùn rọrùn. Lílóye àwọn ìṣòro tó wà lẹ́yìn ìlànà yìí ń mú kí a mọrírì àwọn ìlànà ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì àti ìmọ̀ ẹ̀rọ tó ń darí centrifugation pọ̀ sí i. Bí ìmọ̀ ẹ̀rọ ṣe ń gbilẹ̀ sí i, àwọn ìṣẹ̀dá tuntun lọ́jọ́ iwájú yóò mú ọ̀nà yìí sunwọ̀n sí i, yóò sì tún àwọn ààlà ìwádìí ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì ṣe àti láti mú kí àwọn ìṣe ìṣègùn sunwọ̀n sí i.