Kí ni ó yà sọ́tọ̀ nínú centrifuge kan?
Ifihan
Ìwọ̀n centrifugation jẹ́ ìlànà yàrá tí ó wọ́pọ̀ tí ó níí ṣe pẹ̀lú yíyà àwọn ẹ̀yà ara tí ó yàtọ̀ síra nínú àdàpọ̀ kan ní ìbámu pẹ̀lú ìwọ̀n wọn. Ìlànà yìí ń lo agbára centrifugal láti ṣẹ̀dá pápá òòfà tí ó lágbára, èyí tí ó ń mú kí àwọn èròjà tí ó wúwo jù lọ máa lọ sí ìsàlẹ̀ nígbà tí àwọn tí ó fúyẹ́ náà sì wà ní òkè. Centrifuge, ẹ̀rọ tí a ṣe pàtó fún ète yìí, kó ipa pàtàkì nínú yíyà àwọn èròjà sọ́tọ̀ ní onírúurú ẹ̀ka títí kan ìwádìí ìṣègùn, ti ẹ̀dá, àti ti ilé iṣẹ́. Nínú àpilẹ̀kọ yìí, a ó jìnlẹ̀ sínú èrò centrifugation, àwọn ìlò rẹ̀, àti àwọn ìlànà tí ó jẹ́ kí ó ya àwọn ẹ̀yà ara tí ó yàtọ̀ síra ní ọ̀nà tí ó dára.
I. Lílóye Centrifugation
Ìwọ̀n ìfàsẹ́yìn jẹ́ ọ̀nà kan tí ó ń lo ìlànà ìfàsẹ́yìn, níbi tí a ti ya àwọn èròjà tàbí àwọn ohun èlò tí wọ́n ní onírúurú ìwọ̀n sọ́tọ̀ nípa ìdáhùn wọn sí agbára ìfàsẹ́yìn. Láti ṣe èyí, a gbé àpẹẹrẹ kan sínú rotor kan, èyí tí ó ń yípo ní iyàrá gíga. Agbára ìfàsẹ́yìn tí rotor ń mú jáde ń fa ìfàsẹ́yìn àwọn èròjà tí ó nípọn jù, tí ó sì ń yà wọ́n sọ́tọ̀ kúrò nínú ìyókù adalu náà lọ́nà tí ó dára.
II. Awọn Iru Centrifuges
1. Àwọn ohun èlò ìfọwọ́sowọ́pọ̀ Ultracentrifuges
Àwọn Ultracentrifuges jẹ́ àwọn centrifuges oníyàrá gíga tí ó lè dé iyàrá tó 150,000 ìyípadà fún ìṣẹ́jú kan (rpm). Wọ́n ń lo àwọn rotors pẹ̀lú àwọn ìpín pàtàkì láti ya àwọn patiku sọ́tọ̀ ní ìbámu pẹ̀lú ìwọ̀n àti ìwọ̀n wọn. Ultracentrifuges ń rí àwọn ohun èlò ní oríṣiríṣi ẹ̀ka bíi molecular biology, biochemistry, àti virology.
2. Àwọn ẹ̀rọ amúlétutù kékeré
Àwọn microcentrifuges jẹ́ àwọn ẹ̀yà kéékèèké ti centrifuges tí a ṣe fún ìtújáde àwọn ìwọ̀n kéékèèké kíákíá. Wọ́n wọ́pọ̀ ní àwọn yàrá ìwádìí nípa bíólọ́kì àti biochemistry fún àwọn iṣẹ́ bíi ìwẹ̀nùmọ́ DNA àti amuaradagba, ìkójọ àwọn pellet sẹ́ẹ̀lì, àti yíyípo kíákíá ti àwọn centrifuge centrifuge.
III. Awọn Lilo ti Centrifugation
1. Ìyàsọ́tọ̀ Àwọn Ẹ̀yà Ẹ̀jẹ̀
Ọ̀kan lára àwọn ohun tí a sábà máa ń lò fún centrifugation ni pípín àwọn èròjà ẹ̀jẹ̀. Nínú àwọn ilé ìwòsàn ìṣègùn, a máa ń lo centrifuges láti ya plasma, àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ pupa, àti àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ funfun kúrò nínú àwọn àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ gbogbo. Ìyàsọ́tọ̀ yìí ṣe pàtàkì fún àwọn àyẹ̀wò ìwádìí, ìrísí ẹ̀jẹ̀, àti ìpèsè àwọn ọjà ẹ̀jẹ̀ pàtó kan, bíi platelets concentrates.
2. Ìyàsọ́tọ̀ DNA àti RNA
Ìfàmọ́ra jẹ́ ohun èlò pàtàkì nínú ìwádìí nípa ìmọ̀ nípa ẹ̀dá alààyè nítorí pé ó ń jẹ́ kí a yà DNA àti RNA kúrò nínú onírúurú àpẹẹrẹ lọ́nà tó dára. Nípa lílo àwọn àpẹẹrẹ wọ̀nyí ní àwọn iyàrá àti àkókò pàtó kan, a lè ya ohun èlò ìran náà sọ́tọ̀ kúrò lára àwọn ẹ̀yà ara sẹ́ẹ̀lì mìíràn, èyí tí yóò jẹ́ kí àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì lè kẹ́kọ̀ọ́ àti ṣàyẹ̀wò àwọn ìtẹ̀léra DNA tàbí ìfarahàn ìran.
3. Ìyàsọ́tọ̀ Àṣà Sẹ́ẹ̀lì
Nínú ìmọ̀ nípa sẹ́ẹ̀lì àti ìmọ̀ nípa ìṣẹ̀dá ara, a máa ń lo centrifugation láti ya àwọn èròjà sẹ́ẹ̀lì tàbí gbogbo sẹ́ẹ̀lì kúrò nínú àwọn ohun èlò ìdàgbàsókè. Ìlànà yìí ń ran àwọn ohun èlò bíi ìkórè sẹ́ẹ̀lì, ìwẹ̀nùmọ́ amuaradagba, àti ìyàsọ́tọ̀ àwọn organelles sẹ́ẹ̀lì fún ìwádìí síwájú sí i.
IV. Ọ̀nà Ìmúṣẹ́-afẹ́fẹ́
Ìfàsẹ́yìn iṣẹ́ centrifugation ń ṣiṣẹ́ lórí ìlànà agbára centrifugal tí ó ń tì àwọn èròjà dídín sí àwọn ẹ̀gbẹ́ òde ti rotor, tí ó sì ń fa ìfọ́. Àwọn èròjà pàtàkì tí ó ní ipa nínú ìlànà ìyàsọ́tọ̀ ni:
1. Awọn Tubu Rotor ati Centrifuge
Rotor naa n yipo ni ayika ipo kan, o si n mu agbara centrifugal wa. O n di awọn tube centrifuge mu, eyiti o ni adalu ti a o ya sọtọ. Oriṣiriṣi awọn rotor ati awọn tube ni a ṣe lati gba awọn iwọn ayẹwo kan pato, awọn iwọn, ati awọn agbara centrifugal ti a nilo.
2. Iyara ati Iye Akoko
Iyara ati iye akoko ti centrifugation da lori iru ayẹwo ati iyapa ti a fẹ. Awọn ohun elo oriṣiriṣi, gẹgẹbi awọn sẹẹli tabi awọn microorganisms, le nilo awọn iyara ati awọn akoko oriṣiriṣi lati ṣaṣeyọri iyapa ti o dara julọ.
Ìparí
Ní àkótán, centrifugation jẹ́ ọ̀nà pàtàkì kan tí a ń lò láti ya àwọn ẹ̀yà ara tó yàtọ̀ síra nínú àdàpọ̀ kan sọ́tọ̀ gẹ́gẹ́ bí ìwọ̀n wọn. Àwọn centrifug, yálà ultracentrifuges tàbí microcentrifuges, jẹ́ àwọn ohun èlò pàtàkì nínú àwọn yàrá ìwádìí ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ẹ̀ka, èyí tí ó ń jẹ́ kí àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì ṣe àṣeyọrí ìyàsọ́tọ̀ tó dára fún onírúurú ohun èlò. Láti pínyà àwọn ẹ̀yà ara ẹ̀jẹ̀ sí kíkẹ́kọ̀ọ́ DNA àti RNA sí ṣíṣe àgbékalẹ̀ àwọn àṣà sẹ́ẹ̀lì, centrifugation kó ipa pàtàkì nínú ìlọsíwájú ìwádìí àti àyẹ̀wò sáyẹ́ǹsì. Nípa lílóye àwọn ọ̀nà tí ó wà lẹ́yìn centrifugation àti àwọn ohun èlò rẹ̀ tó wọ́pọ̀, àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì ń tẹ̀síwájú láti ṣí àwọn àǹfààní tuntun sílẹ̀ fún àwọn àwárí àti ìlọsíwájú nínú onírúurú ẹ̀ka.
.