centrifugation က ရောစပ်ထားတဲ့ အရည်တွေကို ဘယ်လိုခွဲထုတ်သလဲ

ဗဟိုခွာစက်ဖြင့် လည်ပတ်ခြင်း- ရောစပ်ထားသောပစ္စည်းများကို ခွဲထုတ်ရန်အတွက် အစွမ်းထက်သော နည်းပညာတစ်ခု

မိတ်ဆက်:

ဗဟိုခွာအားစက်ကွင်းတွင် ၎င်းတို့၏ အနည်ထိုင်မှုနှုန်းအပေါ် အခြေခံ၍ ရောစပ်ထားသောပစ္စည်းများကို ခွဲထုတ်ရန်အတွက် ဗဟိုခွာအားစက်ကွင်းသည် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့်အသုံးပြုသော ဓာတ်ခွဲခန်းနည်းပညာတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဤနည်းပညာသည် အစိုင်အခဲများ၊ အရည်များနှင့် ဆိုင်းငံ့ထားသော အမှုန်များအပါအဝင် ရောစပ်ထားသောပစ္စည်းအတွင်းရှိ အစိတ်အပိုင်းအမျိုးမျိုးကို ခွဲထုတ်ပြီး သန့်စင်စေနိုင်သည်။

၁။ ဗဟိုခွာစက်လည်ပတ်မှု၏ အခြေခံမူများ-

ဗဟိုခွာစက် ဘယ်လိုအလုပ်လုပ်လဲဆိုတာ နားလည်ဖို့အတွက် သူ့ရဲ့ အခြေခံမူတွေကို နားလည်ထားဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။ အဓိကအားဖြင့် ဗဟိုခွာစက်ဟာ ဆွဲငင်အားရဲ့ လွှမ်းမိုးမှုအောက်မှာ ပိုသိပ်သည်းတဲ့ အမှုန်အမွှားတွေ စုပုံသွားတာ ပါဝင်ပါတယ်။ ဆွဲငင်အားထက် အဆပေါင်းများစွာ ပိုအားကောင်းတဲ့ ဗဟိုခွာစက်အားကို အသုံးပြုခြင်းအားဖြင့် သိပ်သည်းဆ မတူညီတဲ့ ပစ္စည်းတွေကို ထိထိရောက်ရောက် ခွဲထုတ်နိုင်ပါတယ်။

၂။ ဗဟိုခွာစက်ဖြင့် လှည့်ပတ်ရန် နမူနာပြင်ဆင်ခြင်း-

centrifugation မလုပ်မီ နမူနာကို စနစ်တကျပြင်ဆင်ရန် အရေးကြီးပါသည်။ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာနေသော အရောအနှော၏ သဘောသဘာဝပေါ် မူတည်၍ centrifugation မလုပ်မီ အဆင့်အမျိုးမျိုး လိုအပ်နိုင်ပါသည်။ ၎င်းတွင် သီးခြား buffer solution၊ centrifugation medium ထည့်ခြင်း သို့မဟုတ် ခွဲထုတ်ခြင်းလုပ်ငန်းစဉ်ကို အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေနိုင်သည့် မလိုလားအပ်သော အရာများကို ဖယ်ရှားရန် နမူနာကို ကြိုတင်ကုသခြင်းပင် ပါဝင်နိုင်သည်။

၃။ ဗဟိုခွာစက်အမျိုးအစားများနှင့် ၎င်းတို့၏အသုံးချမှုများ-

ဗဟိုခွာအားကို အမြန်နှုန်း၊ နည်းလမ်းနှင့် ရည်ရွယ်ထားသော အသုံးချမှုကဲ့သို့သော အချက်များအပေါ် အခြေခံ၍ အမျိုးအစားအမျိုးမျိုးခွဲခြားနိုင်သည်။ ဓာတ်ခွဲခန်းများတွင် အသုံးပြုသော ဗဟိုခွာအားခွဲထုတ်နည်းစနစ်များတွင် အသုံးအများဆုံးအမျိုးအစားများမှာ differential centrifugation၊ density gradient centrifugation နှင့် ultracentrifugation တို့ဖြစ်သည်။ ဤအမျိုးအစားများနှင့် ၎င်းတို့၏ သီးခြားအသုံးချမှုများကို အနီးကပ်လေ့လာကြည့်ကြပါစို့။

၃.၁ ဒစ်ဖရန်ရှယ် ဆင့်ထရီဖျူးဂရှင်း

ဒစ်ဖেইရှယ် စင်ထရီဖူဂရှင်း သို့မဟုတ် fractionation centrifugation ဟုလည်း လူသိများသော သည် အရွယ်အစားအမျိုးမျိုးရှိသော အစိတ်အပိုင်းများကို ခွဲထုတ်ရန် အသုံးပြုသည့် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် အသုံးပြုသည့် နည်းပညာတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဤနည်းလမ်းသည် ၎င်းတို့၏ အရွယ်အစားနှင့် သိပ်သည်းဆအပေါ် အခြေခံ၍ အနည်အနှစ်များကို အစဉ်လိုက် စုဆောင်းပြီး အမှုန်များ သို့မဟုတ် အစိတ်အပိုင်းများကို စုဆောင်းရန် စင်ထရီဖူဂရှင်းအားကို တဖြည်းဖြည်း တိုးမြှင့်ပေးခြင်းဖြင့် လုပ်ဆောင်သည်။ ၎င်း၏ အသုံးချမှု၏ ဥပမာတစ်ခုမှာ ဟန်ချက်ညီအောင် ပြုလုပ်ထားသော ဆဲလ်များမှ ဆဲလ်အင်္ဂါများကို ခွဲထုတ်ခြင်းဖြစ်သည်။

၃.၂ သိပ်သည်းဆ ချိန်ညှိခြင်း ဗဟိုခွာခြင်း-

သိပ်သည်းဆ gradient centrifugation တွင် နမူနာတစ်ခုကို sucrose သို့မဟုတ် cesium chloride ကဲ့သို့သော သိပ်သည်းဆ gradient medium ပေါ်တွင် အလွှာလိုက်ထားခြင်း ပါဝင်သည်။ centrifuge လည်ပတ်သည်နှင့်အမျှ နမူနာအတွင်းရှိ အမှုန်များသည် ၎င်းတို့၏ သိပ်သည်းဆအပေါ်အခြေခံ၍ ၎င်းတို့၏ မျှခြေအနေအထားသို့ ရောက်ရှိသည်အထိ သိပ်သည်းဆ gradient medium မှတစ်ဆင့် ရွေ့လျားသည်။ ဤနည်းပညာသည် အရွယ်အစားတူသော်လည်း သိပ်သည်းဆကွဲပြားသော အမှုန်များ သို့မဟုတ် အစိတ်အပိုင်းများကို ခွဲထုတ်ရန်အတွက် အထူးအသုံးဝင်သည်။ ၎င်းသည် ဗိုင်းရပ်စ်များ၊ ပရိုတင်းများနှင့် nucleic acid များကို သန့်စင်ရာတွင် အသုံးချမှုများကို တွေ့ရှိရသည်။

၃.၃ အလွန်ဗဟိုခွာစက်ဖြင့် လှည့်ပတ်ခြင်း-

Ultracentrifugation သည် အမှုန်များကို ၎င်းတို့၏ပုံသဏ္ဍာန်၊ အရွယ်အစားနှင့် သိပ်သည်းဆအပေါ် အခြေခံ၍ ခွဲထုတ်ရန်အသုံးပြုသော အစွမ်းထက်သည့်နည်းပညာတစ်ခုဖြစ်သည်။ မြင့်မားသောအမြန်နှုန်းနှင့် ရှည်လျားသောအချိန်များကို အသုံးပြုခြင်းဖြင့် ultracentrifugation သည် နာနိုမီတာအနည်းငယ် သို့မဟုတ် မီလီဂရမ်အနည်းငယ်အတွင်း ကွဲပြားသော အမှုန်များကို ထိရောက်စွာ ခွဲခြားနိုင်သည်။ ဤနည်းပညာကို ဇီဝဓာတုဗေဒနှင့် မော်လီကျူးဇီဝဗေဒတွင် ဆဲလ်အောက်အစိတ်အပိုင်းများကို ခွဲထုတ်ရန်၊ ပရိုတင်း-ပရိုတင်း အပြန်အလှန် ဆက်သွယ်မှုများကို လေ့လာရန်နှင့် မက်ခရိုမော်လီကျူးများ၏ မော်လီကျူးအလေးချိန်ကို ဆုံးဖြတ်ရန်အတွက် မကြာခဏအသုံးပြုသည်။

၄။ ဗဟိုခွာစက် ထိရောက်မှုကို ထိခိုက်စေသော အချက်များ-

ဗဟိုခွာစက်လည်ပတ်မှုလုပ်ငန်းစဉ်၏ ထိရောက်မှုနှင့် အောင်မြင်မှုကို အချက်များစွာက လွှမ်းမိုးနိုင်သည်။ ၎င်းတို့တွင် ဗဟိုခွာစက်အမြန်နှုန်း၊ လည်ပတ်မှုကြာချိန်၊ အပူချိန်နှင့် ဗဟိုခွာစက်ပြွန်များ သို့မဟုတ် ရိုတာများ ရွေးချယ်ခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။ ဤအချက်များကို နားလည်ခြင်းနှင့် ၎င်းတို့ကို အကောင်းဆုံးဖြစ်အောင်ပြုလုပ်ခြင်းသည် ဗဟိုခွာစက်လည်ပတ်မှုမှ ရရှိသော ခွဲထုတ်မှုရလဒ်များကို သိသိသာသာ တိုးတက်ကောင်းမွန်စေနိုင်သည်။

၅။ ဗဟိုခွာစက်လည်ပတ်မှု၏ အားသာချက်များနှင့် ကန့်သတ်ချက်များ-

ဗဟိုခွာစက်ဖြင့် ခွဲထုတ်ခြင်းသည် အခြားခွဲထုတ်နည်းစနစ်များထက် အားသာချက်များစွာကို ပေးစွမ်းသည်။ ၎င်းသည် နမူနာပမာဏအမျိုးမျိုးကို ကိုင်တွယ်နိုင်ပြီး ပြန်လည်ထုတ်လုပ်နိုင်မှုနှုန်း မြင့်မားသော မြန်ဆန်ပြီး စွယ်စုံသုံးနည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဤနည်းစနစ်ကို စက်မှုလုပ်ငန်းသုံး အသုံးချမှုများအတွက်လည်း အလွယ်တကူ တိုးချဲ့နိုင်သည်။ သို့သော် ဗဟိုခွာစက်ဖြင့် ခွဲထုတ်ခြင်းတွင် မြန်နှုန်းမြင့်တွင် နမူနာပျက်စီးမှု၊ အထူးပြုပစ္စည်းကိရိယာများ လိုအပ်ချက်နှင့် အလားတူသိပ်သည်းဆရှိသော အမှုန်များကို ခွဲထုတ်ရာတွင် ကန့်သတ်ချက်များကဲ့သို့သော ၎င်း၏ကန့်သတ်ချက်များလည်း ရှိပါသည်။

နိဂုံးချုပ်:

ဗဟိုခွာစက်သည် သိပ္ပံနှင့် စက်မှုလုပ်ငန်းနယ်ပယ်အမျိုးမျိုးတွင် ရောစပ်ထားသောပစ္စည်းများကို ခွဲထုတ်ရန်အတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သော နည်းပညာတစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့၏ သိပ်သည်းဆအပေါ် အခြေခံ၍ ပစ္စည်းများကို ခွဲထုတ်သန့်စင်ပေးနိုင်သည့် ၎င်း၏စွမ်းရည်သည် ဘာသာရပ်အမျိုးမျိုးတွင် သုတေသနနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို တော်လှန်ပြောင်းလဲစေခဲ့သည်။ စဉ်ဆက်မပြတ်တိုးတက်မှုများနှင့် ဗဟိုခွာစက်နည်းလမ်းအသစ်များ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာမှုနှင့်အတူ ဤအစွမ်းထက်သောနည်းပညာသည် နောင်နှစ်များအတွင်း သိပ္ပံဆိုင်ရာရှာဖွေတွေ့ရှိမှုများနှင့် နည်းပညာတိုးတက်မှုများတွင် အရေးပါသောအခန်းကဏ္ဍမှ ဆက်လက်ပါဝင်နေမည်ဖြစ်သည်။