Kí ni centrifuge tó ń jẹ́ kí onímọ̀ sáyẹ́ǹsì ya ara wọn sọ́tọ̀

Àwọn Sẹ́ǹtìrìfù: Pípín Àṣírí Ìmọ̀ Sáyẹ́ǹsì

Ifihan:

Nínú ayé ìwádìí sáyẹ́ǹsì tó fani mọ́ra, ọ̀kan lára ​​àwọn irinṣẹ́ tó wọ́pọ̀ jùlọ ni centrifuge. Ẹ̀rọ ọgbọ́n yìí ń jẹ́ kí àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì ya onírúurú nǹkan sọ́tọ̀ kí wọ́n sì ṣí àwọn àṣírí tó wà nínú wọn. Láti inú àyẹ̀wò sí àwọn oògùn àti gbogbo ohun tó wà láàrín wọn, centrifuge ń kó ipa pàtàkì nínú àìmọye ẹ̀ka sáyẹ́ǹsì. Nínú àpilẹ̀kọ yìí, a ṣe àyẹ̀wò bí àwọn centrifuge ṣe ń ṣiṣẹ́, a sì ń ṣe àwárí bí wọ́n ṣe ń jẹ́ kí àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì ya àwọn nǹkan sọ́tọ̀ kí wọ́n sì kẹ́kọ̀ọ́ wọn ní ìpele kékeré.

I. Àwọn Ìṣiṣẹ́ ti Centrifuge kan:

Ní àárín rẹ̀, centrifuge jẹ́ ẹ̀rọ kan tí ó ń yípo ní iyàrá gíga, tí ó ń mú agbára centrifugal jáde. Agbára yìí ń jáde láti àárín, ó sì ń wakọ àwọn èròjà tí ó wúwo sí etí òde ohun èlò tí ń yípo, tí ó ń yà wọ́n sọ́tọ̀ kúrò lára ​​àwọn èròjà tí ó fẹ́ẹ́rẹ́fẹ́. Pẹ̀lú ìlànà pàtàkì yìí, centrifuge lè ya àwọn àdàpọ̀ sọ́tọ̀, ya àwọn sẹ́ẹ̀lì sọ́tọ̀, àti ṣíṣe onírúurú iṣẹ́ pàtàkì mìíràn nínú ìwádìí ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì.

II. Awọn ọna imọ-ẹrọ fun sisẹ-aarin:

Ìwọ̀n centrifugation wà ní onírúurú ọ̀nà, ọ̀kọ̀ọ̀kan wọn ló ṣe é fún àwọn ìwádìí sáyẹ́ǹsì pàtó. Ẹ jẹ́ ká ṣe àyẹ̀wò díẹ̀ lára ​​àwọn ọ̀nà tí àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì máa ń lò jùlọ:

a) Ìyàtọ̀ Ìwọ̀n ...

b) Ìwọ̀n ...

c) Ìwọ̀n Isopycnic: Nínú ọ̀nà yìí, tí a tún mọ̀ sí ìwọ̀n ìfúnpọ̀ omi, ìwọ̀n omi náà bá ti àwọn èròjà tí a ń kẹ́kọ̀ọ́ mu. Nítorí náà, àwọn èròjà náà dúró ní àwọn ibi pàtó kan nínú páìpù centrifuge, èyí tí ó mú kí àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì lè yà wọ́n sọ́tọ̀ ní ìbámu pẹ̀lú ìyàtọ̀ nínú ìwọ̀n ìfúnpọ̀ omi.

III. Lilo awọn Centrifuges:

Àwọn centrifuges rí àwọn ohun èlò láti inú onírúurú ẹ̀ka ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì. Àwọn àpẹẹrẹ díẹ̀ pàtàkì nìyí:

a) Ìwádìí Ìṣègùn Onímọ̀-ẹ̀rọ: Nínú iṣẹ́ ìwádìí ìṣègùn onímọ̀-ẹ̀rọ, àwọn centrifuges jẹ́ ohun tí a kò gbọ́dọ̀ ṣe. Àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì máa ń lò wọ́n láti ya àwọn ẹ̀yà ara sẹ́ẹ̀lì sọ́tọ̀ àti láti kẹ́kọ̀ọ́ nípa wọn, bíi mitochondria, nuclei, àti organelles, èyí tí ó ń ran àwọn ènìyàn lọ́wọ́ láti lóye àwọn ìlànà sẹ́ẹ̀lì àti àwọn ìlànà àrùn.

b) Àyẹ̀wò Ìṣègùn: Àwọn centrifuges ń kó ipa pàtàkì nínú àwọn yàrá ìṣègùn, wọ́n ń jẹ́ kí a pín àwọn àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ sí oríṣiríṣi ẹ̀yà ara. Nípa yíyí ẹ̀jẹ̀ ní iyàrá gíga, wọ́n ń mú kí a ya àwọn sẹ́ẹ̀lì ẹ̀jẹ̀ pupa àti funfun, plasma, àti platelets sọ́tọ̀, wọ́n sì ń ran àwọn àyẹ̀wò ìwádìí, ìrísí ẹ̀jẹ̀, àti àwọn ìlànà ìtọ́jú ara lọ́wọ́.

c) Ìdàgbàsókè Oògùn: Àwọn centrifuges ṣe pàtàkì nínú ìwádìí àti ìdàgbàsókè oògùn. Wọ́n ń ran lọ́wọ́ nínú yíyọ àti ìwẹ̀nùmọ́ àwọn èròjà ìtọ́jú, yíyà àwọn èròjà oògùn sọ́tọ̀, àti ìṣàkóso dídára àwọn ọjà oògùn.

d) Ìṣàyẹ̀wò Àyíká: A tún ń lo àwọn ọ̀nà ìfàmọ́ra centrifugation nínú ìṣàyẹ̀wò àyíká láti ṣe àyẹ̀wò àwọn ohun tí ó wà nínú omi, ilẹ̀, àti afẹ́fẹ́. Nípa yíyà àwọn ohun tí ó wà nínú àwọn àpẹẹrẹ wọ̀nyí sọ́tọ̀, àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì lè dá àwọn ohun tí ó ń ba àyíká jẹ́ mọ̀, ṣe àyẹ̀wò àwọn agbègbè àwọn kòkòrò àrùn, àti ṣe àyẹ̀wò ìlera àyíká gbogbogbò.

e) Ìwádìí DNA: Àwọn centrifuges jẹ́ ohun èlò pàtàkì nínú ìwádìí DNA, èyí tí ó fún àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì láyè láti yọ àwọn molecule DNA kúrò kí wọ́n sì kẹ́kọ̀ọ́ nípa rẹ̀. Nípa yíyà DNA sọ́tọ̀ kúrò lára ​​àwọn èròjà sẹ́ẹ̀lì mìíràn, àwọn olùwádìí lè ṣàyẹ̀wò rẹ̀, ṣe ìdánwò ìran, àti tú àwọn ohun ìjìnlẹ̀ tí a fi sínú àwọn ìran wa.

IV. Awọn ilọsiwaju ninu Imọ-ẹrọ Centrifuge:

Láti ọ̀pọ̀ ọdún wá, ìmọ̀ ẹ̀rọ centrifuge ti ní ìlọsíwájú tó pọ̀, èyí tó mú kí iṣẹ́ àti ìṣedéédé pọ̀ sí i nínú yíyà àwọn ohun èlò sọ́tọ̀. Àwọn ohun pàtàkì tó wà níbẹ̀ ni:

a) Àwọn Agbára Ìyára Gíga: Àwọn centrifuge òde òní lè ṣe àṣeyọrí iyàrá ìyípo tó tó 100,000 ìyípadà fún ìṣẹ́jú kan (RPM). Èyí ń jẹ́ kí ìyàsọ́tọ̀ tó gbéṣẹ́ jù, dín àkókò ìṣiṣẹ́ kù, àti àṣeyọrí tó dára síi.

b) Àwọn Ẹ̀rọ Ìtura: Àwọn ẹ̀rọ ìtura kan wà tí a fi àwọn ẹ̀rọ ìtura tí a kọ́ sínú rẹ̀, èyí tí ó ń jẹ́ kí a lè ṣe àgbékalẹ̀ àwọn àpẹẹrẹ tí ó ní ìgbóná ara láìsí ìbàjẹ́ ìdúróṣinṣin wọn. Àwọn ẹ̀rọ ìtura wọ̀nyí ń pa ìgbóná ara wọn mọ́ nígbà tí a bá ń yọ́ èéfín, èyí sì ń dènà ìbàjẹ́ àti dídára àwọn àpẹẹrẹ mọ́.

c) Àwọn Apẹẹrẹ Rotor Tó Tẹ̀síwájú: Apẹẹrẹ Rotor ti yípadà láti gba onírúurú ìwọ̀n àti irú àwọn àpẹẹrẹ. Láti àwọn microcentrifuges tí a ṣe fún àwọn àpẹẹrẹ kékeré sí àwọn centrifuges onípele tó lágbára, onírúurú ọ̀nà tí àwọn apẹẹrẹ rotor tó yàtọ̀ síra pèsè fún àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì láti ṣiṣẹ́ pẹ̀lú onírúurú ìwọ̀n àpẹẹrẹ àti láti mú kí àwọn ìyàtọ̀ pọ̀ sí i.

d) Àìṣiṣẹ́ àti Ìṣètò: Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn centrifuges òde òní ní àwọn àṣàyàn àṣiṣẹ́ onípele gíga, títí kan àwọn ìlànà tí a lè ṣètò àti àwọn ìsopọ̀ tí ó rọrùn láti lò. Àwọn ẹ̀yà ara wọ̀nyí mú kí iṣẹ́ rọrùn, wọ́n mú kí àtúnṣe pọ̀ sí i, wọ́n sì mú kí iṣẹ́ àyẹ̀wò púpọ̀ ṣeé ṣe láìsí ìtọ́jú.

Ìparí:

Láti ṣí àṣírí àwọn ìlànà sẹ́ẹ̀lì sí ṣíṣe àyẹ̀wò àwọn àrùn àti wíwá àwọn oògùn tuntun, àwọn centrifuges ń jẹ́ kí àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì ya àwọn ohun èlò sọ́tọ̀ kí wọ́n sì kẹ́kọ̀ọ́ wọn ní ọ̀nà tí ó tọ́. Pẹ̀lú ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìlò wọn àti ìlọsíwájú ìmọ̀ ẹ̀rọ tí ń bá a lọ, àwọn ẹ̀rọ ìyanu wọ̀nyí ń kó ipa pàtàkì nínú ìwádìí ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì. Bí a ṣe ń rìn jìn sí àwọn ohun ìjìnlẹ̀ ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì, àwọn centrifuges yóò máa bá a lọ ní iwájú, wọ́n yóò máa tú àwọn ìṣòro ayé wa ká, ìpínyà kan ṣoṣo.