Báwo ni centrifuge ṣe ya àwọn nǹkan sọ́tọ̀

Báwo ni Centrifuge ṣe ń ya àwọn nǹkan sọ́tọ̀?

Ifihan:

Sẹ́ńtífù jẹ́ ohun èlò yàrá tó lágbára tó ń kó ipa pàtàkì nínú yíyà àwọn ẹ̀yà ara àpẹẹrẹ sọ́tọ̀ nípa lílo agbára centrifugal. Agbára yìí ni a ń mú jáde nípasẹ̀ yíyípo iyara gíga ti centrifuge, èyí tó ń jẹ́ kí àwọn ohun tí ó ní onírúurú ìwọ̀n tàbí ìwọ̀n pàtákì yà sọ́tọ̀. Nínú àpilẹ̀kọ yìí, a ó ṣe àwárí àwọn ọ̀nà inú centrifuge kan, a ó sì ṣe àyẹ̀wò àwọn ọ̀nà tí ó fi ń ya àwọn ohun tí ó ní ipa rere. A ó tún jíròrò àwọn lílo centrifuge ní onírúurú ẹ̀ka, láti àwọn àyẹ̀wò ìṣègùn sí àwọn iṣẹ́ ilé iṣẹ́.

I. Lílóye Centrifugation:

Ìwọ̀n ìfàsẹ́yìn jẹ́ ìlànà kan tí ó ń lo ìlànà ìfàsẹ́yìn, nípa lílo agbára tí centrifuge tí ń yípo ń mú jáde. Agbára yìí ń tì àwọn èròjà tàbí ohun èlò tí ó wúwo jù lọ sí ìsàlẹ̀ ọ̀pá àyẹ̀wò, nígbà tí àwọn èròjà tí ó fúyẹ́ náà sì wà ní òkè. Ní àwọn ọ̀rọ̀ tí ó rọrùn, centrifuge náà ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ìrìn-àjò tí ń yára yípo, tí ó ń ya àwọn èròjà inú àyẹ̀wò sọ́tọ̀ gẹ́gẹ́ bí ìwọ̀n wọn.

II. Iṣẹ́ Centrifuge kan:

A. Àkójọ Rotor ti Centrifuge:

Àkójọpọ̀ rotor ti centrifuge jẹ́ ohun pàtàkì tí ó ń ṣe àkóso ìyípo iyara gíga tí a nílò nígbà ìyàsọ́tọ̀. Ó ní spindle, àwọn tube àpẹẹrẹ, àti àwọn buckets tàbí holders pàtàkì. Ìyára ìyípo le dé ẹgbẹẹgbẹ̀rún ìyípo ní ìṣẹ́jú kan (rpm), èyí tí ó ń ṣẹ̀dá agbára centrifugal tí ó yẹ.

B. Agbára Afẹ́fẹ́:

Nígbà tí rotor bá bẹ̀rẹ̀ sí í yípo, ó máa ń mú agbára centrifugal kan jáde tí yóò fa àwọn ohun èlò náà jáde kúrò ní àárín ìyípo. Agbára centrifugal yìí ló ń ṣe iṣẹ́ ìyàsọ́tọ̀ náà.

III. Awọn oriṣiriṣi Awọn iru Centrifuges:

A. Awọn Centrifuge ti a n pese sile:

A ṣe àwọn centrifuge tí a ń lò láti ya àwọn ìwọ̀n àyẹ̀wò tó pọ̀ sí i sọ́tọ̀. Wọ́n sábà máa ń lò wọ́n nínú àwọn ilé ìwádìí àti àwọn ilé iṣẹ́ oògùn fún ìyàsọ́tọ̀ àti ìwẹ̀nùmọ́ ńlá. Agbára centrifuge nínú àwọn àwòṣe wọ̀nyí pọ̀ sí i, èyí tó ń jẹ́ kí a ṣe àgbékalẹ̀ àwọn àyẹ̀wò tó pọ̀ sí i.

B. Àwọn Sẹ́ńtírìfù Onínúró:

Ní ọwọ́ kejì ẹ̀wẹ̀, a ń lo àwọn centrifuges onínáwòrán fún àwọn ìwọ̀n àyẹ̀wò kékeré, a sì sábà máa ń lò wọ́n fún ìwádìí kíkún lórí àwọn ohun èlò. Àwọn centrifuges wọ̀nyí ń ṣiṣẹ́ ní iyàrá gíga, wọ́n sì ń pèsè ìyàsọ́tọ̀ àti ìpínyà tó péye jù.

IV. Àwọn Ọ̀nà Ìyàsọ́tọ̀:

A. Ìyàtọ̀ centrifugation:

Ìyàtọ̀ centrifugation jẹ́ ọ̀nà kan tí ó gbára lé oríṣiríṣi ìwọ̀n àwọn ohun èlò láti yà wọ́n sọ́tọ̀. Nípa ṣíṣe àtúnṣe iyára àti àkókò tí ìlànà centrifugation náà yóò gbà, àwọn èròjà tí ó ní onírúurú ìwọ̀n yóò dúró ní ipò ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ nínú ọ̀pá tí a ti parí. Àwọn èròjà tí ó nípọn jù yóò kó jọ ní ìsàlẹ̀, nígbà tí àwọn èròjà tí ó fẹ́ẹ́rẹ́fẹ́ náà yóò máa ṣẹ̀dá àwọn ìpele tí ó yàtọ̀ síra lókè.

B. Ìwọ̀n Ìwọ̀n Ìwọ̀n Ìwọ̀n Ìwọ̀n Ìwọ̀n Ìwọ̀n:

Nínú centrifugation density gradient centrifugation, gradient ti ilosoke tabi idinku iwuwo ni a ṣẹda ninu tube centrifuge. Nipa lilo agbara centrifugal, awọn paati ayẹwo n yipada si awọn ipo kan pato ninu gradient ni ibamu si awọn iwuwo kọọkan wọn. Ilana yii dara julọ fun yiya awọn patikulu, awọn biomolecules, ati awọn organelles ti o ni awọn iyatọ kekere ninu iwuwo.

V. Awọn Lilo ti Centrifugation:

A. Àyẹ̀wò Ìṣègùn àti Ìṣègùn:

Ìwọ̀n ìfàmọ́ra ṣe ipa pàtàkì nínú ìwádìí ìṣègùn àti ìṣègùn. A ń lò ó fún ìwádìí àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀, bíi yíyà sọ́tọ̀ plasma tàbí serum kúrò nínú ẹ̀jẹ̀ gbogbo àti yíyà sọ́tọ̀ àwọn ẹ̀yà ẹ̀jẹ̀ pàtó kan bíi pupa àti funfun tàbí platelets. A tún ń lò ó nínú àwọn yàrá ìwádìí microbiology láti ya àwọn bakitéríà tàbí àwọn ohun alààyè mìíràn sọ́tọ̀ kúrò nínú àwọn ohun tí ó ń ṣẹlẹ̀ nínú àṣà.

B. Ile-iṣẹ Ounje ati Ohun mimu:

A lo centrifugation ni ile-iṣẹ ounjẹ ati ohun mimu fun ọpọlọpọ awọn idi, pẹlu yiya ipara kuro ninu wara, ṣiṣe alaye awọn oje eso, ati yiya awọn eegun kuro ninu ọti-waini tabi ọti, pese iṣakoso didara ati imudarasi igbesi aye ipamọ ọja.

C. Ìwádìí Àyíká:

Nínú ìṣàyẹ̀wò àyíká, a ń lo centrifugation fún yíyà àwọn ohun ìdọ̀tí, àwọn ohun ìdọ̀tí, àti àwọn ohun abẹ̀mí-ara sọ́tọ̀. Nípa yíyà àwọn ohun tí ó wù ú sọ́tọ̀, àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì lè ṣàyẹ̀wò àti dá àwọn ohun ìdọ̀tí mọ̀, ṣe àyẹ̀wò dídára omi, àti ṣe àyẹ̀wò àwọn ewu àti ipa àyíká.

D. Àwọn Ìlànà Ilé-iṣẹ́:

Ọ̀pọ̀lọpọ̀ iṣẹ́ ilé-iṣẹ́ bíi ìtúnṣe epo, ìtọ́jú omi ìdọ̀tí, àti ṣíṣe àwọn oògùn, gbára lé centrifugation fún ìyàsọ́tọ̀ àti ìwẹ̀nùmọ́. Yíyà àwọn ohun àìmọ́ sọ́tọ̀, gbígbà àwọn ohun ìní tí ó níye lórí padà, àti rírí i dájú pé ọjà ìkẹyìn ṣiṣẹ́ dáadáa àti mímọ́ ni àwọn apá pàtàkì nínú àwọn ohun èlò wọ̀nyí.

E. Iwadi ati Idagbasoke:

Níkẹyìn, centrifugation jẹ́ irinṣẹ́ pàtàkì tí a ń lò ní onírúurú ẹ̀ka ìwádìí àti ìdàgbàsókè. Àwọn ohun tí a ń lò ó láti yíyà DNA, RNA, tàbí àwọn protein sọ́tọ̀ nínú àwọn ìwádìí ìran, kíkẹ́kọ̀ọ́ àwọn ohun èlò sẹ́ẹ̀lì, àti ṣíṣètò àwọn àpẹẹrẹ fún ìwádìí onímọ̀ ẹ̀rọ amúṣẹ́dá láti dárúkọ díẹ̀.

Ìparí:

Ìmọ́lẹ̀, pẹ̀lú agbára rẹ̀ láti ya àwọn ohun èlò sọ́tọ̀ lọ́nà tó péye nípa bí wọ́n ṣe pọ̀ tó, jẹ́ ọ̀nà pàtàkì tí a ń lò ní onírúurú ẹ̀ka iṣẹ́. Láti inú àyẹ̀wò ìṣègùn sí àwọn iṣẹ́ ilé iṣẹ́, agbára ìyípo alágbára ti centrifuge ń kó ipa pàtàkì nínú yíyà àwọn ohun èlò tó yàtọ̀ síra sọ́tọ̀ fún ìṣàyẹ̀wò, ìwẹ̀nùmọ́, àti ìdí ìṣàkóso dídára. Pẹ̀lú ìlọsíwájú nínú ìmọ̀ ẹ̀rọ àti ìdàgbàsókè tó pọ̀ sí i, àwọn centrifuge ń di èyí tó péye àti èyí tó ṣeé gbẹ́kẹ̀lé, èyí sì ń ṣí àwọn àǹfààní tuntun sílẹ̀ fún àwárí ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì àti ìlọsíwájú ilé iṣẹ́.